درود‌ها و

 درود‌ها و دم‌ات گرم صدرا،

به این می‌‌ماند که اکبر گلپا بیاید بگوید که ما مردم ایران حزب‌الهی نیستیم.

البته که نیستیم: ملت ایران بسیاری چیز‌هاست: حزب‌الهی و حزب‌الشاهی و حزب‌اللاییک هم دارد و بسیار حزب‌الماهی‌های دیگر، ولی‌ ایران را به نام بختکی که بر آن افتاده می‌‌شناسند همچون همه دولت‌ملت‌های دیگر: جیم‌الف و قانون اساسی‌ پر تبعیض و تبصره‌اش.

بیشترینه کرد‌ها هم همچون ناصر رزازی عزیز خود را ایرانی‌ می‌‌شناسند و بار‌های بار از بازی‌های حزب‌های معمولاً به قدرت‌های خارجی‌ وابسته خود، آسیب دیده‌ا‌ند و کشته و آواره شده‌ا‌ند.

این حزب‌ها زمانی‌ که چپ‌بازار داغ بود خود را نماینده خلق کرد می‌‌دانستند در آغاز فضا‌ی لیبرال‌نما‌ی اصلاحات چی‌‌ها ملیت‌نمایی کردند و پس از پرواز‌ممنوع و اقلیم‌شدن استان کردستان عراق و به تحریک حزب دمکرات کردستان عراق(معروف به پارتی که گونه‌ای لوی‌جرگه قبیلهٔ‌ای بارزانی هاست)که از سال ۱۹۴۸، همان آغاز رسمی‌ اسرائیل، به شرط پنهان‌ماندن رابطه، صهیونیست بوده‌ا‌ند چسبیدند به ایده ملت، آن هم ملتی قومی و فدرالیسم را ماسک کردند تا ایرانی‌ جون‌ها آنها را ناز به شمار آورند. شورا‌ی گذار(که به گراز معروف شده) هم که بیشتر آیه‌الله‌زاده‌هایی‌ چون حسن شریعتمداری و جلیلی تهرانی‌ و چند حسین‌بر دیگر تشکیل داده‌ا‌ند جاکش همین پروژه است که علنا با پادویی شهریار آهی،"سیا"کاری می‌‌کنند و نشست پشت نشست می‌‌گذارند و تلویزیون‌های بی‌ بی‌ سی‌ و وی او ‌ای و ویژه‌تر از همه، سال‌هاست که دارند روی آن و به طور کلی‌، زشتی‌زدایی از پاره‌پوره‌کردن ایران عرق جنین می‌‌ریزند.

بیشتر این شیک‌سرشتان پاسارگاد‌ی در ذهن تجزیه را گواریده‌ا‌ند و حتی میان آشنایان نیز کسانی‌ را می‌‌بینم که می‌‌گویند؛ خب:" بذار جدا شند، ما باید انسانی‌ رفتار می‌‌کنیم."

پاسخ‌ام به یکی‌ از همان‌ها را به زودی برایت خواهم فرستاد()اینها هیچ درکی از این بمب ساعتی ندارند. رمانتیک‌ا‌ند ولی‌ در اصل قمانتیک‌ا‌ند.

برای تجزیه و طالبان آن به ویژه در کردستان باید به سراغ برنامه‌ها و اساس‌نامه‌های این احزاب رفت به ویژه در کردستان.

من بعد‌ها از اینکه در زمان هوادار‌ی از جریانی که کومله هم بخشی از آن شد(و همان حزب کمونیستی شد که دیرتر چند گروه فشار و فمن‌م‌آ‌ب زایید) خواه‌نخواه تجزیه طلب بودم بسیار از خودم رنجیدم.

چرا؟ چون یکی‌ از بند‌های اساسی‌ برنامه حزب کمونیست ایران: ما ایران را کشوری کثیر‌المله می‌‌دانیم و حق تعیین سرنوشت ملت‌های ایران را تا سرحد جدایی از کشور اصلی‌ به رسمیت می‌‌شناسیم.

فلاش‌بک: ناگهان جلمبرهوری مهاباد و جیمهوری آذربایجان!

قرار نبود که استان‌های یک کشور، کشورک شوند: مبارزات استقلال‌خواهانه در قلمرو مستعمره‌های غربی می‌‌گذشت و قرار نبود که کشور‌ها‌ی شناسنامه‌دار پیتزا بر شوند.

استالین این کلک را زد و چنانکه می‌‌دانی در مورد آذربایجان کار نزدیک بود به جنگ جهانی‌ و بمب‌اتم‌پرانی بکشد و احمد قوام(از یهودیان برگشتهِ شیراز)با پشتیبانی‌ آمریکا شاهکار دیپلماتیک خودش را در تاریخ ثبت کرد.

منِ ابله برنگشتم بپرسم که ببخشید! یک لحظه! اینجا چی‌ نوشتید؟

ما که قرار بود ضد استالیسیسم باشیم: استالین این حقه را به دست حزب توده و فرقه و حزب دمکراتی که همان زمان(۱۳۲۴) در کردستان تولید فوری شد به ایران و ایرانی‌ زد:

قاضی محمد گرجی‌تبار آخوند‌زاده‌ای سنی بود(بیزینس قاضی شرع و اینجور چیز‌ها داشته‌ا‌ند خانواده‌اش)و نام جمهوری باید او را تجدیدِ وضو‌لازم می‌‌کرد. گویا خود پیشه‌وری هم در آغاز پس از خواندن فرمان استالین برای تشکیل جمهور آذربایجان گیج شده بود. او هم توده‌ای بود و فقط به خلق و برادر کوچک و بزرگ می‌‌اندیشید.

من همچون بسیاری از سیا‌سطحی‌های آنزمان به تنها چیزی که فکر نمی‌‌کردم فکر بود حال اینکه می‌‌توانستم در ژست‌های آن مجسمه معروف فرانسوی فرو بروم و فکری بشوم.

من بارها متوجه دروغگویی رهبران آن حزب شدم.

منصور حکمت که زود از جهان رفت به اقتضا‌ی نبوغ‌اش ابلیس‌بازی در نمی‌‌آورد و خودش را نمی‌‌پوشانیید و نخستین کسی‌ هم که در "سناریو‌ی سفید و سیاه"اش در آینده ایران، خطر تجزیه را جدی گرفت و در برابر خان‌های کمونیست کومله از جمله همین عبد‌الله مهتدی ایستاد همو بود و همین ایستادگی هم باعث تجزیه آن حزب و تولید حزب‌های کمونیست کرگری شد.

من زمانی‌(دو دهه پس از ترک چپ‌رسمی‌ و آن حزب)بازی، رفتم توی بحر نوشته‌ها و سخنرانی‌‌های آن آدم گیرا‌ی بسیار توانا و خطرناک(در جامعه ناتوانان، توانا بودن ناتوان‌کننده است و من کموناتوانیست‌های بسیاری از تلفات روانی‌ آن حزب می‌‌شناسم)

بسیار شگفت‌انگیز بود که حکمتی که پز آن"اصل مترقی"را می‌‌داد ناگهان متوجه نقش هول‌انگیزش در آینده ایران شد.

*این نامه را در "سیود-مسجز"تلگرام باز یافتم.

در گرماگرم "زن‌زندگی‌-آزار‌ای"آن را در پاسخ چند پرسش  دوست‌ام"نانام"نوشتم.

سر، یک

 دلخوش، خوشدل، دل‌انگیز، دل‌آرا، دلشده، دلدار، دلبر، دلتنگ، دلخواه، دلپسند، دلداده، سنگدل، بزدل، دل‌آزار، دلزده، دلچرکین، سنگیندل، شیردل، دل‌سپردن، دل‌بردن، بد‌دل، خوشدل، سیاهدل، روشندل(نابینا)دلشکسته، دل‌آزرده، دلیر، دلاور، دلاویز، دریا دل، خونیندل، دل و جان، تهِ دل...

این دل چیست که عالم همه دیوانه اوست؟

دل، میان است:

دل هر ذره را که بشکافی

آفتابی‌ش در میان بینی‌

دلی‌ در دل، میانی در میان.

دلِ ظهر، دل شب، دل بیابان.

دل، مرکز(همان میان به عربی‌) است. دل‌دادن، به معنی‌ تمرکز(کردن)هم است: دلگوش‌دادن.

دل همان قلب نیست. دومی‌ "دستگاه گردش خون است، اولی‌ دستگاهِ سرنوشت‌ساز."(این تعریف بانمک را همین اکنون در گوگل فارسی دیدم)"با من صنما دل یکدله کن"، اگر دودل شوی نمی‌‌توانی‌ باگزیر شوی، ناگزیر می‌‌شوی. کاری می‌‌کنی‌ از سر ناچاری، بیچارگی و نه چاره‌اندیشی‌. سر‌ت را نمی‌‌نویسی، سر‌ت را می‌‌نویسند. برایت سرنوشت می‌‌سازند. سر هم نمی‌‌تواند همان کاسهِ مغز باشد.

سر، یک است: سردسته، سردار: رئیس، دارنده راسِ برتر. مرئوس، سرِ زیرین. سر‌آغاز. آغاز: از سر گرفتن. بار و باره، نو. از سر، از نو: نخست‌بار، دوباره. از سر گرفتن.

سراسیمه‌ای؟ آغاز‌آشفته‌ای. سرگردانی؟ بلبلِ سرگشتهِ کوه و کمر‌گشته‌ای؟ سرتقی؟ سرمچارِ وافوری‌یی؟ سرخورده‌ای؟ دیگر مباش! بیا به میان! برو توی دلِ دل!

سر و دل و دل و جان و سر و سامان و دلبر و دلدار در کارند تا تو سر به دریا‌بیابانِ هستی‌ بگذار‌ی. این بار این دفعه این سر را از گریبانِ غیب در‌آوری. این حتی را از سر بگذرانی. به دلخواه و دل‌آگاه یا بر عکس.

اگر در میان باشی‌، از میان رفته باشی‌ هم باز در میانی. هنوز برخی‌ از دیروزیان و پس‌پریروزیان، همچنان در میان‌تر از امروزیان‌ا‌ند.

در دل باشی‌ دیروز و امروز و فردا نداری. سر و انجام نداری. خر نداری، سوار نداری.

دیوانِ بزرگ را می‌‌گشایی می‌‌بینی‌ از امروزِ تو فردا پس‌فردا‌تر است.

قصفو د

 "قصفو دارنا"

 

در این سیاره اگر یک پروانه درنگیدی

نقشیدی

رنگیدی

دلیدی

شادیدی

،و مرگ را طبیعیدی

جاودانگی را جاودانگیدی

 

سایه ر

 سایه ریشه ندارد

ریشه سایه ندارد

باقی‌ همه شاخ و برگ

افسانهِ پرندگان است

از ر

 از رود غرق می‌‌شوی

از تجربه مرگ می‌‌گیری

هزاره‌ها ا

هزاره‌ها از کجا به جا

از کی‌ به اکنون رفتم

هر بار همهِ جایگاه از یادم رفت

آمد یادم

همهِ هزاره‌ها

اینجا

باغ‌وحشی که شرنگ سروده است

 

خانه > خاک > شعر > باغ‌وحشی که شرنگ سروده است

تاریخ انتشار: ۱۰ خرداد ۱۳۸۹ • چاپ کنید     درآمدی بر اشعار حسین شرنگ و شعرخوانی او باغ‌وحشی که شرنگ سروده است حسین نوش آذر «جمهوری وحشی شرنگستان»، دفتری در شعر، اثر حسین شرنگ کتاب ویژه‌ای است. شرنگ، از شاعران نام‌آشنای ما در تبعید، این کتاب را با این جملات آغاز می‌کند: «ای روستایی منظومه‌ی شمسی! بدان که تو درجا با گشودن این کتاب، تمدن فرزانه‌ات را دست به سر کرده و حالا دیگر یکی از ما شده‌ای: شهربندِ ملکوت وحش.» «ای خواننده وحش! تو دیگر اهل کتابی، کتابی وحشی. خودت را در دست گرفته‌ای و چهچهه می‌زنی. کوکو می‌زنی. حق قار میو واق عربع ما ع فش می‌کنی. می‌غری و زوزه می‌کشی.» «ای پان شرنگیست! [...] این کتاب پاسپورت توست. سفر سوزِ هفتاد سیاره. نامه‌ی اعمال تو در دست چپ تو. اگر خدایی خرابکار از تو پرسید: از کجایی؟ بگو: اسمع! افهم! از «جمهوری آنارکو پاسیفیک شرنگستان» واقع در جنوب شرقی سیاره‌ی ژیندوس واقع در منظومه‌ی شمسی لاگنوس واقع در کهکشان راه کشکیِ واقع در ... غم مخور!» موضوع برنامه‌ی رادیویی این هفته‌ی خاک «جمهوری وحشی شرنگستان» مجموعه‌ای از سروده‌های حسین شرنگ است و به شعرخوانی اختصاص دارد. در نوبتی دیگر مشروح گفت و گو دفتر «خاک» با حسین شرنگ در همین صفحات منتشر خواهد شد. ای حیوان کامل! من و تو پشت انقراض‌ایم... این کتاب که می‌توانیم آن را نوعی مانیفست جمهوری خودبنیاد «شرنگستان» بنامیم، از «عشق به بدویت» که از مهم‌ترین گفتمان‌های نظریه‌ی تعالی به شمار می‌آید نشان دارد. «عشق به بدویت» در دست و زبان حسین شرنگ به «عشق به توحش» و بیزاری از تمدن فراز می‌آید. او می‌گوید: - ای حیوان کامل! [...] ای خودمانی! در شگفتم از اینکه تاکنون تو را نخورده‌ام! یا تو مرا نخورده‌ای! من و تو پشت انقراض‌ایم. !» (با صدای حسین شرنگ) اشعار این کتاب معطوف به انسان و حیوان است و حسین شرنگ به گونه‌ای این کتاب را می‌نویسد که انگار پیش از او هیچکس شعر نگفته است. شعر او در نقطه‌ی صفر شکل‌گیری واژه اتفاق می‌افتد؛ در غروب انسان غارنشینی که پیش از اختراع خط نخستین ناله‌ها و فریادها را سر داد و تمدنی را بنیان نهاد که از جنس درد است. از مار تا مادر شعر شرنگ گاهی از آغازهای تازه، گاه از طنز، و گاه از تصاویر سوررئالیستی و فرهنگ پاپ نشان دارد و در هر حال از تعریف‌پذیری تن می‌زند. شعر او یک باغ وحش به تمام معناست. حتی مرگ هم در شعر او صمیمی است، شکل دارد و در دسترس است و می‌توان آن را تصور کرد. حسین شرنگ، از شاعران نام‌آشنا در تبعید مرگ در شعر شرنگ مثل یک حیوان اساطیری است که در دنیای ما به یک شیء مدرن تبدیل شده و حال شاعر سعی دارد آن را به همان حالت وحشی اولیه درآورد. در جمهوری او انسان مرگ را می‌کشد که توسط او میرانده شود. مرگ گاهی مار است و مار گاهی امضاء انسان است و در هر حال بین مار و مادر تنها یک دال فاصله است. آناکوندا در میان برخی صفحات این کتاب در کمین است و در همان حال کبوتری روی سایه‌اش نشسته و بغبغو می‌کند. شعر شرنگ، شعر تصاویر متضاد است و با این حال گاهی از آرامش و تأمل هایکو نشان دارد. در شعر او گاهی با صدای پرندگان کتابی باز می‌شود و در آن هنگام جنگلی بازیگوش به روی ما می‌خندد. اما فریب نخوریم. چند صفحه بعد امکان دارد یک مار کبری شما را در صفحات این کتاب بگزد و در بیداری ورم کنید و تا به خود بیائید، می‌بینید از اسم‌تان دارد سم می‌چکد! بی‌بی هاجر آنچه در مورد مرگ گفتیم، (اگر البته حقیقت داشته باشد)، درباره‌ی عشق و تن‌کامی‌های عاشقانه و نمود آن در اشعار حسین شرنگ هم صحت دارد. هوا در جمهوری وحشی او گاهی «خوشبوی کس وحشی، تاریک، نمناک، استوایی» است و گاهی «عشق، پای درختِ افتاده» از یاد می‌رود. انسان در حد فاصل «خروش و خاموشی جنگ‌های گذشته و کشتگان آینده» دلتنگ است. اینجا هم گمشده‌ای دارد. گمشده‌ی او «بی‌بی‌ هاجر» است که کنار مادر ما به ما گفت: بیائید و ما به دنیا آمدیم. با حسین شرنگ پیرامون این موضوعات گفت‌وگو کرده‌ایم. مشروح این گفت‌وگو در فرصتی دیگر در سایت رادیو زمانه منتشر خواهد شد. امروز به اتفاق به سروده‌های حسین شرنگ گوش می‌دهیم. اشعاری از «جمهوری وحشی شرنگستان»، با صدای شاعر.